İnert Gazlı Söndürme Sistemleri
İnert gazlar, yangın esnasında ortamdaki oksijen seviyesini yanma sınırının altına indirerek (boğma prensibiyle) yangını söndüren, kimyasal reaksiyona girmeyen doğal gazlardır. Uygulama sonrası tamamen buharlaşır; temizdir ve geride herhangi bir kalıntı bırakmaz.
İnert Gaz Türleri
Sektörde en yaygın kullanılan inert gaz çeşitleri ve teknik özellikleri şunlardır:
1. IG-01 – Saf Argon (%100)
Tamamen doğal bir asal gaz olan %100 Argon gazından oluşur.
Özgül ağırlığı diğer gazlara oranla daha yüksektir (en ağır inert gazdır).
Etkili bir söndürme sağlamak için gereken gaz konsantrasyonu yüksektir.
Yüksek konsantrasyon gereği, diğer sistemlere kıyasla daha geniş bir silindir (tüp) hacmine ihtiyaç duyulabilir.
2. IG-55 – Argon ve Azot Karışımı (%50 Argon + %50 Azot)
%50 Argon ve %50 Azot gazının dengeli karışımıyla elde edilir.
Piyasada en çok tercih edilen ve uygulanan inert gaz sistemidir.
İnsanların bulunduğu mahallerde kullanım için güvenlidir.
Gerekli silindir sayısı ve hacmi, maliyet/performans açısından orta seviyededir.
3. IG-541 – Inergen (%52 Azot + %40 Argon + %8 Karbondioksit)
Üçlü karışımdan oluşur: %52 Azot, %40 Argon ve %8 Karbondioksit (CO2).
İçeriğindeki CO2, düşük oksijen seviyelerinde insan metabolizmasının oksijen alımını kolaylaştırır (nefes alma refleksini tetikler).
Bu özelliği sayesinde, insan yoğunluğunun olduğu alanlarda en güvenli seçenek olarak kabul edilir.
4. IG-100 – Saf Azot (%100)
Atmosferde en bol bulunan gaz olduğu için dolum maliyeti açısından en ekonomik inert gazdır.
Söndürme performansı için gereken hacim fazladır, bu nedenle silindir sayısı genellikle diğerlerinden daha fazladır.
Sistemin verimli çalışabilmesi için yüksek basınçlı (200–300 bar) stoklama gerektirir.
Çalışma Prensibi
Sistem devreye girdiğinde, ortamdaki oksijen oranını normal seviye olan %20,9’dan, yanmanın durduğu %12–15 aralığına düşürür.
Bu oksijen seviyesinde alevler sönerken, ortamda bulunan canlılar nefes almaya devam edebilir ve güvenli tahliye için yeterli süre kazanılır.
Sistemin Avantajları
Boşaltım sonrası herhangi bir atık, tortu veya kirlilik bırakmaz; temizlik gerektirmez.
Elektriği iletmez, hassas elektronik cihazlara zarar vermez.
Ozon tabakasına zarar vermeyen çevre dostu bir teknolojidir.